Nejat Eczacıbaşı Binası

İKSV’nin 2009’da taşınarak 2011’de kurucusuna ithafen Nejat Eczacıbaşı Binası adını verdiği Şişhane’deki Deniz Palas Apartmanı, aynı zamanda İstanbul Bienallerinde ve Venedik Bienali Türkiye Pavyonu’nda sergilenmiş veya sipariş üzerine üretilmiş sanat eserlerinin bir araya getirildiği bir hafıza mekânı olarak varlığını koruyor. 4.200 metrekare büyüklüğündeki yedi katlı bina, vakıf ofislerinin yanı sıra performans mekânı Salon İKSV, çocuk ve genç atölyelerinin yapıldığı İKSV Alt Kat, bir mimarlık ofisi, ortak çalışma alanı, kafe, restoran ve bar gibi farklı mekânları da barındırıyor.

Burada, binada sergilenen eserler, cepheden giriş katına, oradan üst katlara ve en son -1’i kata doğru bir rotayı takip edecek şekilde sıralandı. Binanın cephesinin gece görünümü fotoğrafı Mahmut Ceylan'a, gündüz görünümü ve Canan Tolon ile Ali Kazma eserlerinin fotoğrafları Fatih Yılmaz'a, diğer eser fotoğrafları Mete Kaan Özdilek'e ait.

Ayşe Erkmen
RENGÂRENK, 2010
Jaluzi ve stor perde

İstanbul'un tarihsel dokusunu ve kültürel çoksesliliğini, hatta kakofonisini yansıtan bu çalışma, sanatçının tarihi binanın pencereleri için tasarladığı jaluzi/storların daimi hareketleriyle değişen farklı geometriler oluşturuyor. Bu çok renkli, çok dokulu, dikey ve yatay farklı elemanlardan oluşan jaluzi ve storların değişken yüzü, binanın baktığı Haliç’in günün değişen ışıklarıyla birlikte sürekli farklılaşan manzarasını tekrar ediyor. Aynı zamanda da binanın monokrom cephesine renk ve ritim getiriyor. Gün ışığı ile iç mekânı farklı renklerle boyayarak mekân algısını tamamen değiştiren jaluzi ve storlar, dış cepheden de binanın içindeki akışın ritmini yoldan geçenlere aktararak ânın bir yansımasını sunuyor. Ayşe Erkmen'in yapıtı binada İKSV’nin kullandığı katlar olan, 1, 4 ve 5. katların ön cephe pencerelerinde.

Ali Kazma
ATÖLYE SARKİS / L'ATELIER SARKİS, 2015
Video

İlk kez 2013 yılında Venedik Bienali Türkiye Pavyonu'nda sergilenen Rezistans serisinin devamı niteliğindeki 7 dakikalık bu videoda sanatçı, kamerasını Sarkis'in elli yılı aşkın süredir sanatsal üretimini sürdürdüğü Paris'teki atölyesine çeviriyor. Ali Kazma'nın Sarkis’in Türkiye Pavyonu sergisi Respiro'nun açılışıyla eşzamanlı olarak Hrant Dink Vakfı'nda gösterilen Atölye Sarkis / L'atelier Sarkis (2015) isimli videosu için Salon İKSV’de de bir gösterim gerçekleştirildi. Video kalıcı olarak İKSV binasının giriş holünde, merdivenleri çıkınca soldaki duvarda izlenebiliyor.

Selim Birsel
TANŞAK OMURGASI, 2009
Yağlıboya mühür baskı

2008 yılında yaptığı Tanşak Tarlası işinin bir devamı niteliğinde olan bu çalışmada Birsel, tank kaşelerinden oluşturduğu farklı boyutlardaki başak formlarını, öyküsel bir kurguyla, bodrumdan terasa kadar merdiven boşluğuna uyguladı. Seyrek olarak başlayan başak formları yoğunlaşarak devam ediyor ve sonrasında uçuşup daha da seyrekleşerek en tepede, gökyüzüne doğru yıldız/çiçek formuna dönüşüyor. Birsel'in spiral mekânla birlikte çevrilen/dönüşen tank formlarıyla oluşturduğu ölü doğa manzarası, yüz yıllardır süregiden acımasız toprak ve petrol savaşına ve gittikçe artan militarist yaklaşıma işaret ediyor. Selim Birsel'in yapıtı merdiven duvarlarında.

Aydan Murtezaoğlu
KARİYERİST, 2009
Cama kumlama/sablaj uygulaması

Ağırlıklı olarak fotoğraf işleri yapan Murtezaoğlu, bu sefer fotografik imgeyi farklı bir malzeme üstüne uygulayarak dönüştürüyor. Üç farklı sekanstan oluşan eserde üçüncü kattan çıkan izleyici ilk olarak sırıkla atlama yapan bir kadını fark ediyor. Atlıyor mu, düşüyor mu belirsiz olan figürün aştığı şeyin bir pencere olması izleyicide soru işareti yaratıyor. Dördüncü ve beşinci katlardaki uygulamalarda giderek figürün atlamaya/düşmeye daha da yakınlaştığı görülüyor. Eser, “kariyerist” kültür yönetiminde güç ilişkilerinin ve kurumsallaşmanın sanatsal üretime etkisini ve sanatçının bu güç ilişkileri içindeki konumunu sorguluyor. Sırıkla atlamada bir başarı gibi gözüken şey, pencere düşünüldüğünde bir intihar ya da tamamen dibe vurmaya da dönüşebiliyor. Aydan Murtezaoğlu'nun yapıtı 2, 3, ve 4. katlarda merdiven karşısına denk gelen kapı camları üzerinde.

Bülent Şangar

Fotoğraflarında kültürel açmazları ve toplumsal düzenin baskısıyla şekillenen yaşamları yansıtan Bülent Şangar kendisini kullandığı bu ikili fotoğraflarda insanların üzerindeki baskıyı, güç politikalarını ve iletişim kopuklarını ele alıyor. Bülent Şangar'ın yapıtları 4. kattaki açık ofis alanında.

VESTİYER, 1997
İki fotoğraftan oluşan seri

İSİMSİZ, 1997-1999
İki fotoğraftan oluşan seri

Füsun Onur
İSİMSİZ, 2009
Tuval, varak yaldız, iplik

Sanatçı İKSV için yaptığı bu tuval çalışmasında yüzeyde altın varak kullanıyor. Tuvale minimalist bir şekilde işlediği mavi, beyaz ve sarı ipliklerle yarı tamamlanmış bir melek figürü oluşturuyor. Sanat tarihinde önemli bir yeri olan melek figürü, sadelik ve ilham gücünün duygusal yoğunluğu arasında salınıyor. Füsun Onur'un yapıtı 5. kattaki açık ofis alanında.

Canan Dağdelen
NONPLACE.DOT, 2009
Alüminyum, metal sicim

Sanatçı, çizgi ile mekân, yazı ile mimariyi bir araya getirdiği bu yapıtta, el yazısıyla yazdığı “place” (mekân) sözcüğünü metal sicimlerle sarkıttığı alüminyum kürelerle küpün içinde oluşturuyor. Küreler ve aralarındaki boşluklar formu oluştururken eser, gölgesi ve restoran camlarındaki yansımaları ile cam küpün dışına taşıyor. Bakış açısına göre değişen, dağılıyormuş ya da bir araya toplanıyormuş izlenimi veren yerleştirme, İKSV binasının sosyal bir yapı olarak kimliğine de gönderme yapıyor. İç ve dış arasındaki ayrım belirsizleşirken çok parçalı yapı, binayı çevreleyen İstanbul imgesi ile konuşuyor. Canan Dağdelen'in yapıtı 6. kattaki restoranda bir cam küpün içinde.